Rijmkroniek van Holland (366-1305) door een anonieme auteur en Melis Stoke

Uitgegeven door J.W.J. Burgers

De Rijmkroniek van Holland is een belangrijke bron voor de geschiedenis van Holland in de tweede helft van de 13e en het begin van de 14e eeuw. Voor het graafschap was dit een veelbewogen periode, gekenmerkt door onder meer de gewelddadige dood van graaf Floris V in 1296 en de overgang van het Hollandse naar het Henegouwse huis eind 1299. Deze gebeurtenissen werden gevolgd door jaren van interne strijd en een oorlog met Vlaanderen, die op 10 augustus 1304 culmineerde in de zeeslag op de Gouwe. Bovendien is de kroniek, als een van de vroegste historiografische werken in het Nederlands, een belangrijk studieobject voor medioneerlandici.

De Rijmkroniek, zoals die is overgeleverd, ontstond in enkele opeenvolgende stadia. In 1280-1282 schreef een anonieme auteur, werkzaam aan het hof van graaf Floris V, een berijmde kroniek over de vroegste geschiedenis van Holland tot het jaar 1205. In 1301-1302 en in of kort na 1305 vervaardigde Melis Stoke, klerk van de graven Jan II en Willem III, een vervolg op die eerste kroniek, waarin hij op kleurrijke en betrokken wijze verslag doet van de gebeurtenissen die zijn voorgevallen sedert 1205. De zo ontstane Rijmkroniek werd nog weer later door Stoke omgewerkt tot een herziene versie.

De hier gepresenteerde online uitgave omvat afbeeldingen van alle voorhanden handschriften en fragmenten waarin de Rijmkroniek is overgeleverd. Deze afbeeldingen, toegankelijk via de inhoudsopgave gaan vergezeld van een diplomatische transcripte, voorzien van paleografisch commentaar. Tevens bestaat de mogelijkheid om de transcripties van de verschillende handschriften en fragmenten op één scherm naast elkaar te plaatsen, zodat zij onderling vergeleken kunnen worden. Met een zoekoptie kan naar elk gewenst regelnummer worden gegaan en kan bovendien in de tekst van de Rijmkroniek worden gezocht op woord of op een combinatie van woorden, en tevens een index van namen.