Home / Wereldoorlogen / Wederopbouw: 1914 1966

Wereldoorlogen / Wederopbouw: 1914 - 1966


Eerste wereldoorlog
1914-1918
De Eerste Wereldoorlog
Nederland blijft tijdens de Eerste Wereldoorlog neutraal. De Duitsers hopen via het neutrale Nederland handel met de rest van de wereld te kunnen blijven drijven. De Engelse pogingen dat te verhinderen veroorzaken aanzienlijke economische problemen. Dat neemt niet weg dat Nederland in vergelijking met de oorlogvoerende landen er bijzonder goed vanaf komt.
lees meer
Colijn
1929
Economische crisis
In de jaren dertig voert de anti-revolutionaire minister-president Colijn een behoudende crisispolitiek. Pas in 1936 verlaat Nederland als laatste in de wereld de gouden standaard. Mede als gevolg hiervan lijdt ook Nederland zwaar onder de crisis.
lees meer
Hitler
1940 1945
De Tweede Wereldoorlog
Nederland wordt door Duitsland bezet. De koningin en de regering vluchten naar Engeland. Ruim 75 procent van de joodse bevolking van Nederland wordt gedeporteerd en vermoord. In 1944 wordt het zuiden van Nederland bevrijd. Het noorden blijft nog tot mei 1945 in Duitse handen. Tijdens deze Hongerwinter komen velen om wegens gebrek aan voeding.
lees meer
Nederland
1941 1945
Nederlands-Indië door Japan bezet
In Nederlands-Indië wordt de Nederlandse bevolking door de Japanse bezetter in kampen geïnterneerd. De vrouwen en kinderen worden van de mannen gescheiden. Veel mannen worden weggevoerd en tewerkgesteld. Ook de Indonesische bevolking lijdt zwaar onder de bezetter.
lees meer
Onafhankelijkheid van Nederlands-Indië
1945
Onafhankelijkheid van Nederlands-Indië
De Partai Nasional Indonesia (PNI) van Soekarno roept direct na de Tweede Wereldoorlog de onafhankelijkheid van Indonesië uit. Het verlies van Nederlands-Indië is aanvankelijk onacceptabel voor de Nederlandse regering. Er volgen militaire acties die door toedoen van de Verenigde Naties, gesteund door de VS, worden veroordeeld. Vier jaar later volgt de soevereiniteitsoverdracht aan Indonesië.
lees meer
Willem Drees
1946
Verzuiling
Na de oorlog probeert een deel van de politieke elite de Nederlandse verzuiling van de maatschappij en de politiek te doorbreken. De vorming van een grote progressieve volkspartij op christelijk-sociale grondslag mislukt. Bij de verkiezingen in 1948 blijven de kiezers de oude partijen trouw en keren de zuilen terug. Tot 1958 wordt Nederland geregeerd door rooms-rode coalities.
lees meer
Wilhelmina
1948
Wilhelmina treedt af
Gedurende de oorlogsjaren oefent koningin Wilhelmina in Londen een grote persoonlijke invloed uit op staatszaken. Na de oorlog koestert ze zelfs verwachtingen voor een ander staatsbestel, waarbij de macht van het Oranjehuis zou worden vergroot. De werkelijkheid na 1945 is een grote teleurstelling voor haar. Op 4 september 1948 maakt ze de weg vrij voor haar dochter Juliana. Het is de dag van haar vijftigjarig jubileum als koningin der Nederlanden.
lees meer
Afscheid neutraliteitspolitiek
1949
Afscheid neutraliteitspolitiek
In 1949 wordt de Noord-Atlantische Verdragsorganisatie (NAVO) opgericht. Ook Nederland treedt tot de NAVO toe en neemt daarmee definitief afscheid van de neutraliteitspolitiek, die sinds 1839 de kern van het Nederlands buitenlands beleid heeft gevormd. In 1957 behoort Nederland ook tot een van de oprichters van de Europese Economische Gemeenschap (EEG).
lees meer
Waternoodsramp
1953
Watersnoodramp / De Nederlandse strijd tegen het water
Eeuwenlang hebben de bewoners van Nederland zich tegen de zee en rivieren moeten beschermen. Het lage land, dat in feite de delta is van de grote rivieren de Rijn, Maas en Waal werd diverse malen door watersnoodrampen getroffen. Terpen, dijken, windmolens, sluizen en waterkeringen werden in de strijd tegen het water ingezet. En lange tijd gaat het goed. Tot in februari 1953 door een zeldzame combinatie van springvloed en een noordwesterstorm zich opnieuw een ramp voltrekt. De dijken in Zeeland en op de Zuid-Hollandse eilanden bezwijken. Als gevolg hiervan verdrinken in de nacht van 31 januari op 1 februari meer dan achttienhonderd mensen en duizenden stuks vee en staat 150.000 ha land onder water. De schok is groot, want grote watersnoodrampen zijn al sinds mensenheugenis niet meer in Nederland voorgekomen. De ramp is aanleiding voor de lancering van een groot opgezet Deltaplan.
lees meer
Gasveld bij Slochteren
1959
Welvaart in Nederland
In Slochteren in de provincie Groningen wordt het op een na grootste gasveld ter wereld gevonden. Binnen enkele jaren worden miljoenen Nederlanders via een nieuw aangelegd buizennet aangesloten op de gasbel. Door de verkoop van dit gas aan het buitenland en met de opbrengsten hiervan wordt het mogelijk de welvaartsstaat uit te bouwen, zodat iedereen zich van een redelijk bestaan verzekerd weet.
lees meer
Protesterende jongeren
1966
De jaren zestig
Op 10 maart 1966 wordt in Amsterdam het huwelijk tussen prinses Beatrix en de Duitse Claus von Amsberg gesloten. Dit huwelijk geeft aanleiding tot hevige rellen in de hoofdstad, waarbij een groep jongeren, die zich Provo noemt, een hoofdrol speelt. Een nieuwe generatie progressieve jongeren doet in de jaren zestig haar intrede in de politiek. Zij zorgen er mede voor dat in Nederland een van de meest omvangrijke en ruimhartige sociale wetgevingen in de wereld tot stand komt.
lees meer
Instituut voor Nederlandse Geschiedenis
Prins Willem-Alexanderhof 5
Postbus 90755
2509 LT Den Haag
Tel.: (070) 315 64 00
Fax: (070) 385 40 98
E-mail: webmaster@inghist.nl
Internet: www.inghist.nl

Instituut voor Nederlandse Geschiedenis